Mobile version coming soon
Түгээмэл асуулт, хариулт

Цар тахлын хууль буюу Коронавируст халдвар (Ковид-19)-ын цар тахлаас урьдчилан сэргийлэх, тэмцэх, нийгэм, эдийн засагт үзүүлэх сөрөг нөлөөллийг бууруулах тухай хуульд нэмэлт өөрчлөлт оруулж, хуулийн үйлчлэх хугацааг 2021 он дуустал сунгасантай холбоотойгоор ипотекийн зээлийн төлөлтийг хойшлуулах шийдвэрийг Монголбанк гаргаад байна.

Төрөөс хэрэгжүүлж буй орон сууцны ипотекийн хөнгөлөлттэй зээлийн төлбөрийг хойшлуулахтай холбоотой гарч буй түгээмэл асуулт, хариултыг хүргэж байна.

 

- Ямар зээлдэгч хамрагдах вэ?

- Энэхүү арга хэмжээнд зөвхөн Төрөөс хэрэгжүүлж буй орон сууцны ипотекийн жилийн 8, 6 болон 5 хувийн хүүтэй зээлийн үлдэгдэлтэй иргэд хамрагдана.

- Энэ арга хэмжээнд хэрхэн хамрагдах вэ?

- Өмнөх зээлийн төлбөр хойшлуулах арга хэмжээнд хамрагдаж 2021 оны долдугаар сарын 1-ний өдөр хүртэл зээлийн төлбөрөө хойшлуулсан зээлдэгч нарын төлбөрийг үргэлжлүүлэн, нэмэлт хүсэлт гаргах шаардлагагүй нөхцөлтэй үргэлжлүүлэн хойшлуулна. Харин хөтөлбөрийн хүрээнд шинээр зээлийн төлбөрөө хойшлуулах хүсэлт гаргах зээлдэгч нарын хувьд хүсэлт гаргасан өдрөөс хойш 2021 оны арванхоёрдугаар сарын 31-ний өдрийг дуустал хүү хуримтлуулж тооцохгүй нөхцөлөөр хойшлуулна.

Шинээр хүсэлт гаргах зээлдэгч харилцагч банкиндаа цахим хэлбэр (банкны цахим хуудас, имэйл, ухаалаг гар утасны банкны апликэйшн, утас зэрэг)-ээр эсхүл банкинд очин 2021 оны долдугаар сарын 31-ний өдрийн дотор хүсэлт гаргаснаар 2021 он дуустал зээлийн үндсэн болон хүүгийн төлбөрөө хойшлуулах боломжтой.

- Шинээр хүсэлт гаргах зээлдэгч харилцагч банкиндаа хүсэлт гаргах хүртэл зээлийн төлбөрөө төлөх үү?

- Зээлдэгч харилцагч банкиндаа хүсэлт гаргах хүртэл зээлийн төлбөрийг хуваарийн дагуу төлнө. Зээлдэгч өөрийн боломжит хэлбэрээр цахимаар эсхүл өөрийн биеэр очиж хүсэлт гаргасан өдрөөс хойш 2021 оны арванхоёрдугаар сарын 31-ний өдрийг дуустал зээлийн төлбөрөө хойшлуулах боломжтой.

- Төлбөрөө өмнө нь 2021 оны 7 дугаар сарын 1-ний өдөр хүртэл хойшлуулсан мөн шинээр хойшлуулах хүсэлт гаргасан зээлдэгч зээлийн гэрээндээ өөрчлөлт оруулж, түүнийгээ нотариатаар баталгаажуулах шаардлагатай юу?

- Монголбанкны Ерөнхийлөгчийн 2021 оны 4 дүгээр сарын 12-ны өдрийн А-100 дугаар тушаалаар баталсан “Банкнаас цахим хэлбэрээр зээлийн гэрээнд өөрчлөлт оруулах түр журам”-аар зээлдэгчдэд цахимаар зээлийн гэрээндээ өөрчлөлт оруулах боломжийг бий болгосон. Иймд хэрэв зээлдэгч цахимаар зээлийн гэрээний нэмэлт өөрчлөлтийг баталгаажуулсан тохиолдолд гэрээг нотариатаар баталгаажуулах шаардлагагүй. Харин зээлдэгч өөрийн биеэр банканд очиж зээлийн гэрээнд өөрчлөлт оруулж баталгаажуулсан тохиолдолд, гэрээний өөрчлөлтийг мөн адил өөрийн биеэр нотариатад очиж баталгаажуулна.

Зээлдэгч төлбөрөө хойшлуулах хүсэлт банканд гаргасан хэдий ч зээлийн гэрээний нэмэлт өөрчлөлтийг баталгаажуулаагүй тохиолдолд банк зээлдэгчийн зээлийн төлбөрийн үүргийн гүйцэтгэлийг хойшлуулахгүй тул зээлдэгч нар анхаарна уу.

- Зээлийн төлбөрийн хугацаа хэтэрсэн зээлдэгчийн хувьд төлбөрөө хойшлуулж болох уу?

- Зээлийн төлбөр хойшлуулах арга хэмжээ хэрэгжихээс өмнө хугацаа хэтэрсэн зээлтэй байсан иргэдийн хувьд харилцагч банкиндаа хүсэлт гаргаснаар 2021 оны арванхоёрдугаар сарын 31-ний өдрийг хүртэл зээлийн төлбөрөө хойшлуулж болно. Гэхдээ зээлийн төлбөр хойшлуулснаар зээлдэгчийн зээлийн ангилалд өөрчлөлт орохгүй.

Хэрэв төлбөр хойшлуулсан саруудад харилцагч санаачилгаараа төлбөр төлсөн тохиолдолд хүсэлт гаргаж, зээлийн төлбөрөө хойшлуулахаас өмнө үүсээд байсан зээлийн үндсэн болон хүүгийн төлбөрт суутгаж, үүний дараагаар зээлийн төлбөр хойшлуулсан хугацаанд хийгдсэн төлбөр үндсэн төлбөрөөс суутгана.

- Энэхүү арга хэмжээнээс өмнө зээлдэгчийн төлбөрт доголдол үүссэнтэй холбогдуулан ногдуулаад байсан нэмэгдүүлсэн хүүг банкууд харилцагчдаа буцаан олгох уу?

- Энэ арга хэмжээ нь зээлдэгч хүсэлт гаргасан өдрөөс хойш 2021 оны арванхоёрдугаар сарын 31-ний өдрийг хүртэл хугацаанд хэрэгжих бөгөөд зээлдэгч хүсэлт гаргахаас өмнө доголдсон зээлийн төлбөрт хамаарахгүй болно. Өөрөөр хэлбэл, хүсэлт гаргахаас өмнө төлбөрт доголдол үүссэнтэй холбогдуулан ногдуулаад байсан нэмэгдүүлсэн хүү, алданги хэвээр үлдэнэ.

- Зээлийн төлбөрийг хойшлуулахад ямар баримт бичиг, нотолгоо бүрдүүлэх шаардлагатай вэ?

- Өмнөх зээлийн төлбөр хойшлуулах арга хэмжээнд хамрагдаж 2021 оны долдугаар сарын 1-ний өдөр хүртэл зээлийн төлбөрөө хойшлуулсан зээлдэгч нарын төлбөрийг үргэлжлүүлэн, нэмэлт хүсэлт гаргах шаардлагагүй нөхцөлтэй үргэлжлүүлэн хойшлуулна. 

Шинээр хүсэлт гаргах зээлдэгчийн хувьд ямар нэгэн нэмэлт баримт материал, орлогын нотолгоо шаардлагагүй бөгөөд харилцагч банкиндаа 2021 оны долдугаар сарын 31-ний өдрийн дотор цахим (цахим хуудас, и-мэйл, гар утасны банкны апликейшн, утас зэрэг)-аар хүсэлт гарган, хөл хорионы дэглэм буурсан үед зээлийн гэрээ болон эргэн төлөлтийн хуваарьт орсон өөрчлөлтийг баталгаажуулах боломжтой.

- Ипотекийн зээлийн төлбөрийг хойшлуулахтай холбогдуулан зээлийн гэрээг шинэчлэхэд зээлдэгчийн өр, орлогын харьцаа, зээлийн хугацааны дээд хязгаар зэрэг зохицуулалтуудыг мөрдүүлэх үү?

- Энэхүү арга хэмжээний хүрээнд өр, орлогын харьцаа, зээлийн хугацааны дээд хязгаар зэрэг Монголбанк, Сангийн яам болон бусад холбогдох байгууллагуудаас тогтоосон зохицуулалтууд, хязгаарлалтуудаас түр чөлөөлнө.

- Зээлийн төлбөрийн хугацааг хойшлуулснаар сард төлдөг зээлийн төлбөр өөрчлөгдөх үү?

- Сард төлдөг байсан зээлийн төлбөрт өөрчлөлт орохгүй бөгөөд төлбөр хойшлуулах хугацаа дуусгавар болсноос эхлэн зээлийн гэрээний дагуу төлдөг байсан дүнгээр төлбөрөө үргэлжлүүлэн төлнө. Мөн зээлийн гэрээний хугацаа нь төлбөр хойшлуулсан хугацаагаар сунгагдах болно.

- Зээлийн төлбөрийг хойшлуулсан хугацаанд ямар нэг хүүгийн төлбөр төлөх үү? Зээлийн хугацаанд өөрчлөлт орох уу?

- Зээлийн төлбөр хойшлуулсан хугацаанд зээлийн үндсэн болон хүүгийн төлбөр төлөхгүй, үлдэгдэл төлбөрт хүү тооцохгүй бөгөөд хойшлуулсан хугацаагаар зээлийн хуваарийг уртасгана. Энэ хугацаанд амь нас, эд хөрөнгийн даатгалыг төлнө. Жишээлбэл, зээлийн гэрээ 2030 оны 1 дүгээр сарын 30-ны өдөр дуусах байсан бол 6 сараар хойшлуулснаар гэрээний хугацаа тус хугацаагаар сунгагдаж 2030 оны 7 дугаар сарын 30-ны өдөр дуусах болно.

- Зээлдэгч төлбөрөө хойшлуулснаар зээлийн ангилалд өөрчлөлт орох уу?

- Зээлдэгч төлбөрөө хойшлуулснаар зээлийн ангилалд ямар нэгэн өөрчлөлт орохгүй. Гэхдээ зээлийн гэрээний өөрчлөлтийг Зээлийн мэдээллийн санд бүртгэнэ.

- Хүсэлт гаргах хугацаа буюу 2021 оны 7 дугаар сарын 31-ний өдрөөс хойш шинээр зээл авсан иргэд зээлийн төлбөрийг хойшлуулах боломжтой юу?

- Тус арга хэмжээ нь 2021 оны 7 дугаар сарын 31-ний өдрөөс хойш шинээр орон сууцны ипотекийн зээлийн хөтөлбөрт хамрагдсан зээлдэгчид хамаарахгүй. 

 

2021.07.02

1. Банкнаас зээл авахад хэр удаж байж танайх авдаг вэ?

“МИК ОССК” ХХК нь банкинд банкнаас олгогдсон орон сууцны зээлийн хувийн хэргийн бүрдүүлэлттэй танилцан шалгуур нөхцөлүүдийг хангаж буй тохиолдолд худалдан авах нөхцөл бүрддэг.  

2. Зээлдэгч гадаадад урт хугацаагаар амьдрахаар явсан тохиолдолд яах вэ? \ зээлээ өөр хүнд үлдээж, уг хүн зээлийг нь тухай бүр төлөөд явж байж болох уу?\

Монгол улсад амьдран сууж буй шалгуур нөхцөл хангах өөр иргэнийг хамтран зээлдэгчээр оруулах нь зүйтэй.

3. Үндсэн болон хамтран зээлдэгч нас барсан тохиолдолд яах вэ? Үлдсэн үр хүүхэд нь төлбөрийн чадвартай бол үргэлжлүүлээд төлөөд явж болох уу?

МИК-д худалдагдсан зээлийн хувьд энэ тухай нэн түрүүнд зээл авсан банкиндаа мэдэгдэх бөгөөд холбогдох гэрээнд өөрчлөлт оруулна.

Хэрэв зээлдэгч нас барах үед амь нас/гэнэтийн ослын даатгалын гэрээ хүчинтэй байсан тохиолдолд даатгалын компаниас нөхөн төлбөр авах бөгөөд уг нөхөн төлбөр нь зээлээс төлөгдөх юм. Хэрэв даатгалын компаниас авсан нөхөн төлбөр нь зээлийн төлбөрийг бүрэн барагдуулж хүрэхгүй тохиолдолд “Иргэний хууль”-д өвлөгч өвлөж авсан хөрөнгийн хэмжээгээр өвлүүлэгчийн үүргийг хариуцахаар заасан байдаг тул зээлийг үргэлжлүүлэн төлөх талаарх тохиролцоог өв залгамжлагч нартай байгуулах боломжтой.

4. Барьцаалбараа үрэгдүүлсэн тохиолдолд танайхаас дахин барьцаалбар хийж өгөх үү?

Барьцаалбараа үрэгдүүлсэн тохиолдолд Улсын Бүртгэлийн Ерөнхий газарт хандаж тухайн барьцаалбарыг хүчингүй болгож шинээр барьцаалбар үйлдэх боломжтой.

1. Манай орон сууцны зээлийг “МИК ОССК” ХХК  худалдаад авсан тохиолдолд би дахин ипотек болон бусад зээл авч болох уу?

Монголбанкны “Орон сууцны ипотекийн санхүүжилтийн журам”-д өр, орлогын харьцаа (ӨОХ) нь өрхийн татварын өмнөх орлогын 45 хувиас хэтрэхгүй байх тухай заасан. ӨОХ нь зээлдэгчийн өрийн дарамтын түвшинг илэрхийлэх тул түүнээс давсан тохиолдолд зээл эрсдэж болзошгүй учраас тухайн шаардлагыг зээлийн хугацааны турш хангаж байх шаардлагатай. Өөрөөр хэлбэл ӨОХ нь 45%-аас хэтрэх тохиолдолд нэмэлт зээл авах боломж байхгүй юм.

2. Зээлийн хуваарийн дагуу зээл төлөх өдрөөс 2 хоногийн дараа зээлээ төлсөн. Гэтэл банкнаас хугацаа хэтрэлттэй байна, МИК-ээс буцаана гэх юм. Энэ үнэн үү?

Зээлийн гэрээгээр байгуулсан эргэн төлбөр төлөх хуваарьт өдрөө зээлийн төлбөрөө төлөөгүй тохиолдолд гэрээгээр хүлээсэн үүргээ биелүүлээгүйд тооцох үндэслэлтэй. “МИК ТЗК” ХХК-ийн худалдан авсан зээлийн хөрөнгийг банкинд буцаан худалдах эсэх нь Банк-МИК хооронд байгуулсан гэрээгээр зохицуулагдана.

3. Танайд худалдагдсан зээлийн барьцаа хөрөнгийн үл хөдлөх хөрөнгийн түүхчилсэн лавлагаан дээр “Шүүхийн тусгай тэмдэглэл” гэж гарч ирэх юм. Энэ нь хэвийн зүйл үү?

Улсын бүртгэлийн газраас тухайн зээлийн барьцаа хөрөнгийн шаардах эрхийг МИК-д шилжүүлэхдээ тэмдэглэсэн тэмдэглэгээ тул хэвийнд тооцно.

4. Банкнаас авсан хашаа байшингийн зээл яагаад танайд шилжиж ирсэн байдаг юм бэ? /Эсвэл мкв нь 80-аас дээш орон сууцны хувьд/

“МИК ОССК” ХХК нь ипотекээр баталгаажсан үнэт цаас гарган дотоод болон гадаад хөрөнгийн зах зээл дээр борлуулах замаар ипотекийн анхдагч болон хоёрдогч зах зээлийг хөгжүүлж, Монгол Улсын хүн амыг орон сууцаар хангах, цаашид орчин үеийн хот байгуулалтыг эрчимжүүлэхэд чиглэсэн урт хугацаат санхүүжилтийн тогтолцоог бий болгож төлөвшүүлэх зорилттой уялдуулан “Орон сууцны санхүүжилтийн тогтвортой тогтолцоог бий болгох” хөтөлбөрийн  хүрээнд олгогдсон зээлийн хөрөнгө болон бусад эх үүсвэрээр олгогдсон зээлийн хөрөнгийг худалдан авч үнэт цаасжуулдаг юм.